• Facebook
  • X
  • Instagram
  • Szukaj

Obchody Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych” w okręgu łódzko-kaliskim – 20 lutego – 6 marca 2014

20.02.2014

W związku z obchodzonym 1 marca już po raz czwarty świętem państwowym – Narodowym Dniem Pamięci „Żołnierzy Wyklętych", Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Łodzi przygotował liczne przedsięwzięcia o charakterze edukacyjnym.

Cykl wydarzeń wpisujących się w obchody rozpoczął się 20 lutego. Do najważniejszych wydarzeń należy uroczystość upamiętnienia żołnierzy drugiej konspiracji, zamordowanych przez komunistyczny aparat terroru, odbywająca się 28 lutego na cmentarzu rzymskokatolickim na Dołach w Łodzi, oraz spotkanie z dr. Przemysławem Dakowiczem i dr. hab. Krzysztofem Szwagrzykiem, odbywające się 5 marca w siedzibie Oddziału IPN w Łodzi.

Program obchodów

  • 20 lutego, godz. 11.30 – wykład Michała Nowaka (archeolog biorący udział w pracach poszukiwawczych zespołu prof. Krzysztofa Szwagrzyka) pt. Poszukiwanie miejsc pochówków ofiar terroru komunistycznego w Polsce; prezentacja filmu Arkadiusza Gołębiewskiego pt. Kwatera Ł (w ramach Klubu Historycznego im. gen. „Grota" w Piotrkowie Trybunalskim)
    Piotrków Trybunalski, Instytut Historii UJK, ul. J. Słowackiego 114/118, bud. „B"
  • 24 lutego, godz. 15.00 – skierowana do nauczycieli łódzkich szkół prezentacja spektaklu telewizyjnego Sceny Faktu Teatru Telewizji pt. Inka 1946. Ja jedna zginę (reż. Wojciech Tomczyk); prelekcja dr. Krzysztofa Latochy  (OBEP IPN w Łodzi) nt. poszukiwań miejsc pochówku ofiar terroru komunistycznego
    Łódź, siedziba Oddziału IPN w Łodzi, ul. E. Orzeszkowej 31/35, sala konferencyjna
  • 27 lutego, godz. 12.30 – podsumowanie konkursu dla uczniów tomaszowskich szkół podstawowych i gimnazjalnych pt. „Żołnierze wolności" z udziałem dr. Łukasza Michalskiego, zastępcy dyrektora BEP IPN (w ramach Klubu Historycznego im. gen. „Grota" w Tomaszowie Mazowieckim)
    Tomaszów Mazowiecki, Miejska Biblioteka Publiczna, Plac Kościuszki 18
  • 28 lutego, godz. 9.00 – wykład i prezentacja książki dr. Tomasza Toborka (kierownik Referatu Badań Naukowych OBEP IPN w Łodzi) pt. Warszyc. Wyklęty bohater
    Radomsko, Miejska Biblioteka Publiczna, ul. Narutowicza 4
  • 28 lutego, godz. 10.40 – prelekcja Artura Ossowskiego (OBEP IPN w Łodzi) w związku z Narodowym Dniem Pamięci „Żołnierzy Wyklętych" w ramach miejskich uroczystości
    Łask, Łaski Dom Kultury, ul. Narutowicza 11
  • 28 lutego, godz. 11.00, 14.00 – udział dr. Jerzego Bednarka (zastępca naczelnika OBUiAD IPN w Łodzi) w finale konkursu pt. „Żołnierze Wyklęci, obudźcie Polskę!" oraz uroczystości odsłonięcia tablicy poświęconej pamięci „Żołnierzy Wyklętych" (organizatorzy: Poseł na Sejm RP Robert Telus, Poseł do PE Janusz Wojciechowski, Senator RP Grzegorz Wojciechowski)
    Opoczno, ZSP nr 1 im. ks. Stanisława Staszica, ul. Kossaka 1; Kolegiata św. Bartłomieja, ul. Kościelna 2
  • 28 lutego, godz. 12.00 – II edycja konkursu historycznego dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych „Gloria Victis! Życie i działalność pułkownika Witolda Pileckiego" pod patronatem Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr. Łukasza Kamińskiego (I etap) (organizatorzy: IPN Łódź, ZSP nr 1 w Piotrkowie Tryb., Klub Historyczny im. gen. „Grota" w Piotrkowie Tryb., MBP im. A. Próchnika w Piotrkowie Tryb.)na terenie szkół z obszaru działania Oddziału IPN w Łodzi, które zgłosiły udziałw konkursie
  • 28 lutego, godz. 16.00 – udział Artura Ossowskiego (OBEP IPN w Łodzi) w jury konkursu nt. „Żołnierzy Wyklętych"; prelekcja w związku z Narodowym Dniem Pamięci „Żołnierzy Wyklętych" w ramach uroczystości miejskich (organizator: PTTK w Pabianicach)
    Pabianice, Gimnazjum nr 3, ul. 20 Stycznia 9/13
  • 1 marca, godz. 10.00–18.00 – prezentacja filmu dokumentalnego Oddziału IPN w Łodzi pt. Zagadka kapitana „Z 24" w ramach „Namiotu Żołnierzy Wyklętych" (organizator: Stowarzyszenie Studenci dla Rzeczpospolitej)
    Łódź, Rynek Manufaktury, ul. Karskiego 5
  • 1 marca, godz. 12.00 – uroczyste składanie kwiatów pod Pomnikiem Ofiar Komunizmu przy ul. Anstadta w Łodzi, naprzeciwko siedziby b. Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Łodzi (obecnie XII LO)
  • 1 marca, godz. 15.00 – wykład Artura Ossowskiego (OBEP IPN w Łodzi) pt. „Leśni". Historia „Żołnierzy Wyklętych" w ramach miejskich uroczystości; projekcja filmu Włodzimierza Kuligowskiego pt. Zagadka kapitana „Z 24"
    Sieradz, Śródmiejskie Centrum Kultury, ul.  Dominikańska 19
  • 1 marca, godz. 17.00 – prelekcja dr. Krzysztofa Latochy (OBEP IPN w Łodzi) przed pokazem filmu Kwatera Ł w ramach obchodów Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych" (organizator: Miejska Biblioteka Publiczna im. Adama Próchnika, Ośrodek Działań Artystycznych w Piotrkowie Trybunalskim)
    Piotrków Trybunalski, ODA, ul. Dąbrowskiego 5
  • 1 marca, godz. 20.00 – wykład dr. hab. Janusza Wróbla (OBEP IPN w Łodzi) pt. „Żołnierze Wyklęci" w Łódzkiem w ramach miejskich obchodów Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych" (organizatorzy: Parafia św. Archaniołów,  Klub Gazety Polskiej, Związek Strzelecki RP, ZHR)
    Aleksandrów Łódzki, Parafia św. Archaniołów, ul. Wojska Polskiego 3
  • 2 marca, godz. 11.30 – wykład Henryki Bronki (emerytowana nauczycielka historii szkół sieradzkich) pt. Losy Żołnierzy Wyklętych (w ramach Klubu Historycznego im. gen. „Grota" w Sieradzu)
    Warta, Parafia Rzymskokatolicka p.w. św. Mikołaja, ul. Kaliska 3
  • 3 marca, godz. 8.30 – wykład dr. Tomasza Toborka (kierownik Referatu Badań Naukowych OBEP IPN w Łodzi) pt. Konspiracyjne Wojsko Polskie
    Łódź, Zespół Szkół Społecznych nr 4, ul. Pasjonistów 18
  • 3 marca, godz. 10.00 – finał międzyszkolnego konkursu historycznego „Żołnierz Wyklęty – zapomniany bohater"; udział Magdaleny Zapolskiej-Downar (OBEP IPN w Łodzi) w jury konkursu (organizator: SP nr 30 w Łodzi)
    Łódź, Szkoła Podstawowa nr 30 im. rtm. Witolda Pileckiego, ul. Rysownicza 1/3
  • 3 marca, godz. 12.00 – udział dr Joanny Żelazko (naczelnik OBEP IPN w Łodzi) w jury konkursu wiedzy o „Żołnierzach Wyklętych" (organizatorzy: Poseł na Sejm RP Piotr Polak, Poseł do PE Janusz Wojciechowski, Senator RP Przemysław Błaszczyk)
    Sieradz, I LO im. Kazimierza Jagiellończyka, ul. Żwirki i Wigury 3
  • 6 marca, godz. 14.00 – wykład dr. Tomasza Łabuszewskiego (naczelnik OBEP IPN w Warszawie) pt. Śladami zbrodni – miejsca kaźni „Żołnierzy Wyklętych" (w ramach Klubu Historycznego im. gen. „Grota" w Zgierzu)
    Zgierz, Muzeum Miasta, ul. gen. J. H. Dąbrowskiego 21
  • 6 marca – wykład dr. Tomasza Toborka (kierownik Referatu Badań Naukowych OBEP IPN w Łodzi) poświęcony „Żołnierzom Wyklętym"
    Łódź, XXVI LO, ul. Wileńska 22a

* * *

Bibliografia wybranych publikacji pracowników Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Łodzi, poświęconych tematyce „Żołnierzy Wyklętych".

  • Sławomir Abramowicz, Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi – ludzie i struktury [w:] Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi 1946–1955, red. Janusz  Wróbel, Joanna Żelazko, Warszawa 2004, s. 25-38;
  • Jerzy Bednarek, Likwidacja oddziału Stanisława Panka „Rudego" i procesy jego żołnierzy przed sądami wojskowymi [w:] Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi 1946–1955, red. Janusz  Wróbel, Joanna Żelazko, Warszawa 2004, s. 88–111;
  • Jerzy Bednarek, Oddział Franciszka Olszówki „Otta". Z dziejów powojennej konspiracji antykomunistycznej, „Pamięć i Sprawiedliwość" 2004, nr 3 (5), s.  197–219;
  • Jerzy Bednarek, W kręgu Konspiracyjnego Wojska Polskiego. Oddział ppor. Alfonsa Olejnika „Babinicza", „Romana" i jego likwidacja przez aparat bezpieczeństwa, „Zeszyty Historyczne WiN-u" 2005, nr 24, s. 5–25;
  • Jerzy Bednarek, Groźny i jego żołnierze w świetle materiałów aparatu represji. Przykład dokumentacji przez organy bezpieczeństwa państwa dziejów powojennej konspiracji antykomunistycznej [w:] W kręgu „teczek". Z badań nad zasobem i  funkcjami archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, red. Jerzy Bednarek, Paweł Perzyna, Toruń 2006, s. 263–289;
  • Jerzy Bednarek, „Krwawa noc kępińska". Zbrodnie popełnione w 1945 r. przez funkcjonariuszy PUBP w Kępnie, „Aparat Represji w Polsce Ludowej 1944–1989" 2006, nr 4, s.  214–241;
  • Jerzy Bednarek, Antykomunistyczny oddział partyzancki Eugeniusza Kokolskiego ps. „Groźny" (sierpień 1945 r. – marzec 1946 r.) [w:] Konspiracja antykomunistyczna i podziemie zbrojne w Wielkopolsce w latach 1945–1956, red. Agnieszka Łuczak, Aleksandra Pietrowicz, Poznań 2007, s.  63–83;
  • Jerzy Bednarek, Andrzej Jaworski (1920–1949) [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944–1956. Słownik biograficzny, t. III, oprac. zbiorowe, Warszawa 2007, s. 230–232;
  • Jerzy Bednarek, Ksawery Jasiak, Stanisław Panek (1924–1946) [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944–1956. Słownik biograficzny, t. III, oprac. zbiorowe, Warszawa 2007, s. 402–406;
  • Jerzy Bednarek, Artur Ossowski, Kazimierz Skalski (1924–1948) [w:] Konspiracja i  opór społeczny w Polsce 1944–1956. Słownik biograficzny, t. IV, oprac. zbiorowe, Kraków–Warszawa–Wrocław 2010, s. 579–583;
  • Jerzy Bednarek, Józef Kubiak (1912–1946) [w:] Konspiracja i opór społeczny w  Polsce 1944–1956. Słownik biograficzny, t. IV, oprac. zbiorowe, Kraków– Warszawa–Wrocław 2010, s. 329–333;
  • Jerzy Bednarek, Zygmunt Lercel (1921–1950), agent Głównego Zarządu Informacji Wojska Polskiego [w:] „Aparat Represji w Polsce Ludowej 1944–1989" 2007, nr 1(5), s. 489–497;
  • Jerzy Bednarek, Józef Ślęzak (1925–1955) [w:] Konspiracja i opór społeczny w  Polsce 1944–1956. Słownik biograficzny, t. IV, oprac. zbiorowe, Kraków– Warszawa–Wrocław 2010, s. 623–627;
  • Jerzy Bednarek, „Grupa Śmierci" pod dowództwem Stanisława Szymfelda (1946-1948), „Zeszyty Historyczne WiN-u" 2013, nr 38, s. 57-66;
  • Paweł Kowalski, Konspiracyjne Wojsko Polskie w latach 1945-1948. Teki edukacyjne IPN, Łódź 2002;
  • Grzegorz T. Nawrot, Kazimierz Chmielewski, [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956. Słownik biograficzny, t. 2, Kraków – Warszawa - Wrocław 2004;
  • Krzysztof G. Latocha, Doły – ślady sądowych zbrodni. Miejsca pochówku ofiar terroru komunistycznego, „Kronika Miasta Łodzi" 2013, nr 2(62), s. 214-224;
  • Artur Ossowski, Niektóre aspekty działań podziemia narodowego na ziemi łódzkiej w latach 1939-1947, [w:] 1944-2004 Operacja „Burza" na terenie Inspektoratu Piotrkowskiego Armii Krajowej. Materiały z sesji naukowej Muzeum w Tomaszowie Mazowieckim 24 IX 2004 r., Tomaszów Mazowiecki 2004, s. 19-31;
  • Tomasz Toborek, Stanisław Sojczyński i Konspiracyjne Wojsko Polskie, Łódź 2007;
  • Tomasz Toborek, Warszyc. Wyklęty bohater, Warszawa 2013;
  • Tomasz Toborek, Dowództwo Konspiracyjnego Wojska Polskiego przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Łodzi [w:] Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi 1946–1955, red. Janusz  Wróbel, Joanna Żelazko, Warszawa 2004, s.52-63;
  • Tomasz Toborek, Likwidacja Konspiracyjnego Wojska Polskiego w Łódzkiem w latach 1945-1951, „Pamięć i Sprawiedliwość" 2004, nr 1, s. 81-106.
  • Tomasz Toborek, Konspiracyjne Wojsko Polskie w Bełchatowie i okolicach. Działalność Kazimierza Grzybowskiego i Ludwika Danielaka [w:] Bełchatów. Szkice z dziejów miasta, red. Dariusz Rogut, Piotrków Trybunalski 2005 Miasto Bełchatów, s. 177-196.
  • Tomasz Toborek, Antykoministyczne podziemie i opór społeczny w Łodzi w 1945 r. [w:] Rok 1945 w Łodzi, red. Joanna Żelazko, Łódź 2008, s. 119-130.
  • Tomasz Toborek, Smutny epilog. Żołnierze AK z Ziemi Tomaszowskiej w starciu z nową rzeczywistością [w:] Oblicza Podziemia. Studia i szkice z dziejów ZWZ-AK, red. T. Matuszak, Piotrków Trybunalski-Tomaszów Mazowiecki 2012, s. 217-226.
  • Tomasz Toborek, Z działalności II konspiracji na terenie Łodzi i regionu łódzkiego, „Weteran"2002, nr 3, s. 6-8.
  • Tomasz Toborek, Niechciany Bohater, „Kronika Miasta Łodzi" 2004, nr 1, s. 95-111.
  • Tomasz Toborek, Krzemiński Mieczysław [w:] Indeks duchowieństwa represjonowanego w PRL w latach 1945-1989, red. Jerzy Myszor, t. III, Warszawa 2006, s. 108-109.
  • Tomasz Toborek, Ubek w obozie „reakcji", „Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej" 2006, nr 3/4 s. 68-70.
  • Tomasz Toborek, Jerzy Jasiński [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956. Słownik biograficzny, t. III, Kraków, Warszawa, Wrocław 2007, s. 228-229.
  • Tomasz Toborek, „Warszyc" i jego żołnierze, „Kombatant" 2008, nr 11-12, s. 9-13.
  • Tomasz Toborek, Jaskulski Włodzimierz [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1044-1956. Słownik biograficzny, t. IV, Kraków, Warszawa, Wrocław 2010, s. 230-231.
  • Tomasz Toborek, Twórca Konspiracyjnego Wojska Polskiego, „Rzeczpospolita" (seria wydawnicza „Żołnierze Wyklęci 1943-1963"), 20 IV 2011 r.
  • Tomasz Toborek, Stanisław Sojczyński „Warszyc", „Ziemia Łódzka", nr 10, październik 2011, s. 18-19.
  • Janusz Wróbel, Spór wokół Zrzeszenie Wolność i Niezawisłość, „Gwiazda Polarna", nr 16, 11 VIII 2001, s. 8-9;
  • Janusz Wróbel, Procesy członków niepodległościowych organizacji młodzieżowych przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Łodzi [w:] Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi 1946–1955, red. Janusz  Wróbel, Joanna Żelazko, Warszawa 2004, s.119-140;
  • Janusz  Wróbel, Stefan Raczak (1927-1949) [w:] Konspiracja i opór społeczny 1944-1956. Słownik biograficzny, t. II Kraków-Warszawa-Wrocław 2004, s.429-431;
  • Janusz Wróbel, Polish Resistance against the Communist Regime after Word War II [w:] National Resistance to Communist Regimes in Eastern Europe after Word War II. Materials of an International Conference 7-8 June 2005, red. R. Viksne, Riga 2006, s. 64-82;
  • Janusz Wróbel, Represje sowieckie wobec mieszkańców Polski centralnej w latach 1945-1947, [w:] Represje sowieckie wobec narodów Europy 1944-1956, red. D. Rogut, A. Adamczyk, Zelów 2005 [druk 2006], s.99-123;
  • Janusz Wróbel, Zdzisław Kazimierz Tur (1926-1980) [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956. Słownik biograficzny, t. III, Kraków 2007, s. 548-550;
  • Joanna Żelazko, Proces prof. Stanisława Gorzuchowskiego przed WSR w Łodzi. Z dziejów WiN na ziemi łódzkiej, „Pamięć i Sprawiedliwość" 2002, nr 2(2);
  • Joanna Żelazko, Miłość do „wroga ludu", „Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej" luty 2002, nr 6(17);
  • Joanna Żelazko, Żołnierze II konspiracji przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Łodzi, „Weteran" 2002, nr 1-2(41-42);
  • Joanna Żelazko, Stefan Faryś [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956. Słownik biograficzny, t. 1, Kraków-Warszawa-Wrocław 2002;
  • Joanna Żelazko, Marian Łosoś [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956. Słownik biograficzny, t. 1, Kraków-Warszawa-Wrocław 2002;
  • Joanna Żelazko, Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi, „Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej" maj 2003, nr 5(28);
  • Joanna Żelazko, Spod kul NKWD… [w:] Księga świadectw. Skazani na karę śmierci w czasach stalinowskich i ich losy, red. K. Madej, J. Żaryn, J. Żurek, Warszawa 2003;
  • Joanna Żelazko, W  poszukiwaniu „Ognia" [w:] Księga świadectw. Skazani na karę śmierci w czasach stalinowskich i ich losy, red. K. Madej, J. Żaryn, J. Żurek, Warszawa 2003;
  • Joanna Żelazko, Rozbić więzienie [w:] Księga świadectw. Skazani na karę śmierci w czasach stalinowskich i ich losy, red. K. Madej, J. Żaryn, J. Żurek, Warszawa 2003;
  • Joanna Żelazko, Z dziejów „ludowej" sprawiedliwości". Sprawa Marii Śpiewak przed WSR w Łodzi, „Zeszyty Historyczne WiN-u" VI 2004, nr 21 (współautorka: Dorota Siepracka);
  • Joanna Żelazko, Proces kierownictwa Okręgu Łódzkiego Zrzeszenia „WiN" przed WSR w Łodzi [w:] Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi, red. J. Wróbel, J. Żelazko, Warszawa 2004, s. 39-51;
  • Joanna Żelazko, Wykaz osób skazanych na karę śmierci przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi oraz zmarłych w czasie odbywania wyroku pozbawienia wolności [w:] Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi, red. J. Wróbel, J. Żelazko, Warszawa 2004, s.152-181;
  • Joanna Żelazko, Organizacja i obsada personalna WSR w Łodzi, „Aparat represji w Polsce Ludowej 1944-1989" 2004, nr 1;
  • Joanna Żelazko, Sędziowie – zbrodniarze? Niechlubna historia Wojskowego Sądu Rejonowego w Łodzi, „Kronika Miasta Łodzi" 2005, nr 1-2;
  • Joanna Żelazko, Mieszkańcy Ziemi Piotrkowskiej przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Łodzi, „Rocznik Łódzki" 2004, t. 51;
  • Joanna Żelazko, Unieważnienia wyroków Wojskowego Sądu Rejonowego w Łodzi z lat 1946-1955 [w:]„Aparat represji w Polsce Ludowej 1944-1989" 2006, nr 2(4);
  • Joanna Żelazko, Procesy kobiet przed WSR w Łodzi 1946-1955 [w:] Służba Polek na frontach II wojny światowej cz. 9. Materiały z sesji popularnonaukowej w Toruniu w dniu 5 listopada 2005 r., red. K. Minczykowska, J. Szyling, Toruń 2006;
  • Joanna Żelazko, Adolf Netzel [w:] Konspiracja i opór społeczny w Polsce 1944-1956. Słownik biograficzny, t. 3, Kraków-Warszawa-Wrocław 2007;
  • Joanna Żelazko, Józef Kaucke [w:] Słownik. Konspiracja i opór społeczny, t. IV, red. M. Bielak i K. Krajewski, Warszawa 2010, s. 243-246;
  • Joanna Żelazko, „Ludowa" sprawiedliwość. Skazani przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi (1946–1955), Łódź 2007;
  • Kępno i Ziemia Kępińska w latach 1945-1956. Studia i szkice, red. Jerzy Bednarek, Joanna Żelazko, Łódź 2007;
  • teksty Jerzego Bednarka, Artura Ossowskiego, Tomasza Toborka w Atlasie polskiego podziemia niepodległościowego 1944-1956, red. Rafał Wnuk, Sławomir Poleszak, Agnieszka Jaczyńska, Magdalena Śladecka, Warszawa – Lublin 2007, s. 380-415;
  • teksty Artura Ossowskiego, Pawła Spodenkiewicza, Tomasza Toborka, Joanny Żelazko w albumie Śladami zbrodni. Przewodnik po miejscach represji komunistycznych lat 1944–1956, red. naukowa Tomasz Łabuszewski, Warszawa 2012, s. 118-141;
do góry