Staraniem Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, Instytutu Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach Filia w Piotrkowie Trybunalskim oraz Muzeum Regionalnego w Bełchatowie w dniach 2–3 grudnia 2015 r. odbędzie się międzynarodowa konferencja naukowa „Gułag. Struktury, kadry, więźniowie”. Patronat honorowy nad przedsięwzięciem objął Instytut Pamięci Narodowej.
Konferencja odbędzie się w sali konferencyjnej Muzeum Regionalnego w Bełchatowie (ul. Rodziny Hellwigów 11). Stanowi kontynuację tematyczną sesji dotyczących więzień i obozów sowieckich, zorganizowanych w latach 2011-2012 we współpracy z Oddziałem Instytutu Pamięci Narodowej w Łodzi. Swój udział w niej potwierdzili historycy z Rosji, Ukrainy, Łotwy, Estonii, Litwy, Białorusi oraz Polski.
Celem konferencji jest przedstawienie najnowszych badań historyków nad wszelkimi aspektami funkcjonowania Gułagu, jego strukturą oraz losami więźniów.
PROGRAM
2 grudnia 2015 r. (środa)
10.00–10.30 – rozpoczęcie konferencji
10.30–12.00
1. Dr Arunas Bubnys (Centrum Badania Ludobójstwa i Ruchu Oporu Mieszkańców Litwy), Obozy jenieckie II wojny światowej oraz obozy Gułagu w okolicach Szylokarczmy (Litwa) w latach 1939–1955
2. Dr Meelis Saueauk (Estoński Instytut Pamięci Historycznej), Droga do Gułagu: strach i rzeczywistość w Estonii w latach 1944–1945
3. Dr Ainars Bambals (Łotewskie Archiwum Państwowe), Represjonowani mieszańcy Łotwy w obozach Gułagu
12.00.12.30 przerwa
12.30–14.00
4. Prof. Аleksander Repiniecki (Powołżańska Akademia Społeczno-Humanistyczna), Karna polityka w Gułagu (na materiałach Biezymjanłaga)
5. Dr hab. Alieksiej Zacharczenko (Moskiewski Uniwersytet Pedagogiczny – Filia w Samarze), Gułag w rejonie Powołża: struktura, produkcja, więźniowie (1937–1946)
6. Prof. Wadim Zolotariew (Uniwersytet w Charkowie), Podobóz NKWD (Budowa NKWD 211) w rejonie Winnicy w latach 1938–1940
14.00–15.00 przerwa
15.00–16.30
7. Dr Anatolij Dulow (Witebski Uniwersytet Państwowy), Losy Białorusina w XX wieku: Gułag we wspomnieniach N.F. Pławińskiego
8. Prof. Jurij Szapował (Ukraińska Akademia Nauk), Ksiądz Włodzimierz Hutorjański: los więźnia Gułagu
9. Prof. Olga Sołdatowa (Wojskowa Akademia Nauk w Samarze), Urodzić się w Polsce – żyć w ZSRR – umrzeć w Gułagu
16.30–17.00 – dyskusja i podsumowanie
3 grudnia 2015 r. (czwartek)
9.00–9.30 – rozpoczęcie konferencji
9.30–11.00
1. Prof. Tadeusz Wolsza (Polska Akademia Nauk), Gułag i deportacje na wschód. Pierwszy etap sowietyzacji Polski w latach 1944–1945
2. Dr Dariusz Węgrzyn (Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Katowicach), Młodszy brat Gułagu. Cywile z Europy Środkowo-Wschodniej w systemie obozowym GUPWI NKWD/MWD ZSRR w latach 1944–1953. Próba pokazania różnic i podobieństw wobec Gułagu
3. Dr Dariusz Rogut (UJK – Filia w Piotrkowie Tryb.), Skazani za wolność. Internowani żołnierze Armii Krajowej w Gułagu
11.00–11.30 przerwa
11.30–12.30
4. Dr hab. Małgorzata Ruchniewicz (Uniwersytet Wrocławski), Polki w radzieckich więzieniach i obozach w latach 1944–1956
5. Paulina Misiewicz (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza), Bunty w Norylsku w relacjach polskich więźniów
12.30–15.00 przerwa
15.00–16.30
6. Dr hab. Tomasz Balbus (Instytut Pamięci Narodowej), Od „Wisia” do „Włodka” (studium przypadku konformizmu partyzanta, łagiernika, weterana wileńskiej AK)
7. Anna Dzienkiewicz (Polska Akademia Nauk), Teatr w Workucie we wspomnieniach Michała Bauera – żołnierza AK, więźnia Gułagu w latach 1944–1946
8. Ilona Lewandowska (Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego), Choroba i śmierć w obozowych wspomnieniach Marii Herman (1951–1956)
16.30–17.30 – dyskusja i podsumowanie